Waarom een snelle kabinetsformatie nú nodig is
Een jongere zorgt jarenlang voor zijn zieke ouders. Hij probeert school, werk en mantelzorg te combineren, tot hij instort. Met een burn-out belandt hij in de ggz. Hij is een voorbeeld van een groeiende trend: steeds meer mantelzorgers raken overbelast en doen zelf een beroep op de zorg. Terwijl diezelfde zorg al overbelast is. Toch blijft politieke actie uit zolang Nederland draait op een demissionair kabinet. En zolang Den Haag formatiespelletjes speelt, staat de praktijk op omvallen.
SER-onderzoek ligt stil door politieke stilstand
Op 27 oktober 2023 pakte de Sociaal-Economische Raad (SER) het adviesverzoek van staatssecretaris Van Ooijen op: hoe zorgen we ervoor dat werk en mantelzorg beter te combineren zijn? Een cruciale vraag, want de zorgvraag groeit sneller dan het aantal handen. Werkgevers voelen die druk, net als gezinnen. De SER werkt aan een breed advies met input van werknemers, werkgevers en maatschappelijke organisaties. Maar zolang er nog geen nieuw kabinet is, vertraagt ook dit proces. Het advies ligt voorlopig in de ijskast.
De kabinetskoers maakt het verschil
Welke kant we opgaan, hangt af van de politieke kleur van het nieuwe kabinet. Midden-links (zoals de combinatie D66, GroenLinks-PvdA, CDA) ziet mantelzorg als maatschappelijke verantwoordelijkheid. Zij pleiten voor structurele ondersteuning, betere verlofregelingen en samenwerking tussen gemeenten en werkgevers. Midden-rechts wil mantelzorg ondersteunen, maar met nadruk op eigen regie, minder regels en beheersbare kosten. D66 pleit al langer voor een mantelzorgakkoord waarin overheid, werkgevers en zorgorganisaties samen afspraken maken om overbelasting te voorkomen. Hoopgevend. maar we wachten nog steeds op witte rook.
Ondertussen is de rek eruit
De druk op mantelzorgers (en daarmee op de zorg) neemt elke dag toe. Zij draaien door, dag en nacht. En als zij uitvallen, vallen gezinnen om, raken werkenden ziek en wordt de zorgcrisis alleen maar groter.
Als mantelzorgers uitvallen, voelt iedereen dat:
- Wachtlijsten lopen op.
- Ziekteverzuim stijgt.
- Werkgevers verliezen mensen.
- Gezinnen raken uitgeput.
Mantelzorg vormt een structureel fundament onder ons zorgstelsel én onze economie.
Het kan wél anders
Er is hoop. Het SER-advies komt eraan. De kennis en urgentie zijn er allang. Wat ontbreekt, is besluitkracht. We hebben een kabinet nodig dat mantelzorg als hoogste prioriteit ziet. Dat erkent wat steeds meer werkgevers, werknemers en mantelzorgers al weten: zonder balans tussen werk en zorg loopt alles vast.
Laten we hopen dat de formatie niet alleen over stoelen en portefeuilles gaat, maar ook over prioriteiten. Over mensen. Zolang de politiek stilstaat, draait mantelzorg gewoon door. De vraag is niet óf maar wanneer we ingrijpen. Want als mantelzorgers omvallen, valt de zorg om.
Ben je mantelzorger en loop je vast in de combinatie van werk en zorg?
Balans in Werk en Mantelzorg luistert mee, denkt mee en helpt bij regelwerk, gesprekken met werkgevers en praktische ondersteuning.
Of ben je werkgever en wil je weten wat jij nu al kunt doen voor medewerkers met zorgtaken?
Ook dan ben je welkom bij onze spreekuren
Via deze link kun je je aanmelden voor het gratis spreekuur.
